Giải ngố về Ethereum: Tại sao sinh sau đẻ muộn nhưng Ethereum lại được đánh giá cao đến thế?

Nhờ chiều lòng các nhà phát triển khi tập trung khai thác ưu thế của nền tảng blockchain thông qua các hợp đồng thông minh, Ethereum đã qua mặt hàng loạt các đồng tiền ra đời sau Bitcoin để chiếm lấy vị trí thứ hai trong thế giới tiền mã hóa.


Sau một năm tăng trưởng bùng nổ, giá trị vốn hóa của thị trường tiền mã hóa đã tăng vọt từ mức hơn 17 tỷ USD vào đầu năm 2017 lên đến hơn 460 tỷ USD ở thời điểm hiện tại. Đứng đầu bảng xếp hàng đó vẫn là Bitcoin, đồng tiền mã hóa đầu tiên với tuổi đời lâu nhất và có giá trị vốn hóa chiếm đến 40% quy mô toàn thị trường.


Trong khi đó, dù bị bỏ xa phía sau, nhưng Ethereum vẫn là đồng tiền mã hóa có giá trị vốn hóa lớn thứ hai thị trường toàn cầu. Nhưng điều đáng ngạc nhiên hơn cả khi Ethereum vẫn có tuổi đời còn khá “trẻ”, khi mới được đề xuất từ cuối năm 2013 và ra mắt vào năm 2015, trong khi một đồng tiền nổi tiếng khác ra mắt sau Bitcoin (từ năm 2009) như LiteCoin (từ năm 2011) hay nhiều đồng tiền mã hóa khác đều không có được danh tiếng và giá trị lớn đến như vậy.


Giải ngố về Ethereum: Tại sao sinh sau đẻ muộn nhưng Ethereum lại được đánh giá cao đến thế?

Cùng là tiền mã hóa, nhưng Ethereum (hay Ether) có gì khác biệt so với Bitcoin cũng như với các đồng tiền mã hóa khác, để nó có thể nổi lên trở thành một thế lực đáng kể trên thị trường tiền mã hóa như hiện nay?


Mở rộng khả năng ứng dụng của blockchain


Để hiểu được tại sao Ethereum lại nhận được sự chú ý lớn đến vậy từ cộng đồng những người hâm mộ tiền mã hóa, chúng ta cần quay ngược lại nguyên nhân ra đời Ethereum. Nhờ song hành cùng với Bitcoin, nền tảng blockchain cũng nhanh chóng trở nên nổi tiếng nhờ khả năng xác thực các giao dịch xảy ra trong mạng lưới. Chính vì khả năng xác thực này, các thành viên trong mạng lưới có thể chuyển giao giá trị cho nhau thông qua Bitcoin – một đồng tiền mã hóa vô hình.


Thế nhưng, khai sinh ra tiền điện tử lại không hẳn là ứng dụng quan trọng nhất của blockchain. Tiềm năng của nền tảng này có thể lớn đến mức thay đổi cách chúng ta vận hành cả nền kinh tế, chứ không chỉ là một loại tiền tệ để đầu cơ. Và đó cũng là tầm nhìn của Vitalik Buterin, người khai sinh ra Ethereum.



Vitalik Buterin, nhà sáng lập của Ethereum.

Vitalik Buterin, nhà sáng lập của Ethereum.


Anh cho rằng, blockchain là nền tảng thích hợp để xây dựng nên các ứng dụng phi tập trung với tiềm năng to lớn hơn nhiều so với chỉ giới hạn trong một loại tiền tệ như Bitcoin hiện tại. Để mở rộng khả năng ứng dụng của mình, Buterin chỉ ra rằng Bitcoin cần một ngôn ngữ kịch bản (scripting language: ngôn ngữ lập trình để viết nên các chương trình có thể thực thi thông qua lời gọi tác vụ thay vì phải biên dịch lại) tổng quát hơn để các nhà phát triển có thể tự viết nên các chương trình của riêng mình.


Tuy nhiên, Buterin lại không tìm được tiếng nói đồng thuận từ cộng đồng phát triển Bitcoin, vì vậy vào cuối năm 2013, anh đã đề xuất nên một nền tảng blockchain mới, với ngôn ngữ kịch bản tổng quát hơn để thay thế cho ngôn ngữ kịch bản hạn chế của Bitcoin (vốn chỉ hỗ trợ hàng trăm hoặc một vài tác vụ nhất định). Điều này cho phép các nhà phát triển có thể mở rộng thêm các ứng dụng mới cho nền tảng blockchain.


Hợp đồng thông minh với tiềm năng ứng dụng còn lớn hơn cả tiền mã hóa


Quả thật, bên cạnh khai sinh ra tiền mã hóa, các nền tảng blockchain còn giúp một công nghệ rất quan trọng khác đã trở thành hiện thực: đó là hợp đồng thông minh (smart contract). Về mặt lý thuyết, một hợp đồng thông minh cũng tương tự như hợp đồng giấy thông thường, là thứ giúp bạn trao đổi tiền, tài sản hay bất cứ thứ gì có giá trị với bên khác, một cách minh bạch mà không cần có sự xác thực từ các bên thứ ba.


Ví dụ như khi bạn mua một ứng dụng trên chợ ứng dụng Play Store của Android. Trên thực tế, bạn không thể trực tiếp chuyển số tiền mình đang có tới thanh toán cho nhà cung cấp ứng dụng để mua nó, khi không có gì đảm bảo khi bạn chuyển tiền, nhà cung cấp sẽ gửi ứng dụng cho bạn cũng như không ai đảm bảo cho nhà cung cấp rằng, sau khi họ gửi ứng dụng, bạn sẽ thanh toán cho họ.


Do vậy, bạn sẽ phải dựa vào các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán như PayPal, hệ thống thẻ thanh toán VISA, MasterCard, hoặc thậm chí các nhà mạng viễn thông như Viettel, để xác nhận rằng bạn đã chuyển tiền của mình đến nhà cung cấp ứng dụng, và lại cần cả những nhà vận hành chợ ứng dụng như Google và Apple để xác nhận việc thanh toán và đưa ứng dụng đến cho bạn. Tất nhiên, cả bạn và nhà cung cấp ứng dụng sẽ phải trả phí cho các dịch vụ này.


Nhưng nếu cả bạn và nhà cung cấp đó đều nằm trong một mạng lưới blockchain, hai bên có thể lập nên một hợp đồng thông minh với các điều khoản được số hóa bằng phần mềm. Khi các điều khoản số hóa đó (hay dữ liệu đầu vào) được thỏa mãn, hợp đồng tự động được thực thi. Ví dụ như khi bạn gửi cho nhà cung cấp một số tiền theo như điều kiện trên hợp đồng, các thuật toán trên đó sẽ tự động gửi ứng dụng cho bạn mà không cần có sự can thiệp của bên thứ ba.



Các hợp đồng thông minh giúp loại bỏ các khâu trung gian giữa hai bên.

Các hợp đồng thông minh giúp loại bỏ các khâu trung gian giữa hai bên.


Với hợp đồng thông minh, tài sản và các điều khoản trên hợp đồng sẽ được mã hóa (bằng mã hóa băm hash) và chuyển vào mạng lưới blockchain. Nhờ tính phi tập trung của nền tảng blockchain, các hợp đồng này sẽ được lưu giữ an toàn trong mạng lưới, cũng như ngăn chặn khả năng hack và thay đổi các điều khoản của hợp đồng đó. Vì vậy, chúng sẽ được đảm bảo về khả năng thực thi khi các điều khoản được đáp ứng.


Chính vì khả năng đảm bảo thực thi này nên các hợp đồng thông minh còn được so sánh với các máy bán hàng tự động: Bạn nộp đủ tiền vào máy và ấn nút mua lon Coca, các điều khoản hợp đồng được đáp ứng, máy bán hàng sẽ thả lon Coca ra cho bạn. Nếu bạn không nộp đủ tiền, các điều khoản hợp đồng không được đáp ứng, máy bán hàng sẽ không nhả lon Coca ra cho bạn.


Bên trên chỉ là các ví dụ đơn giản về tiềm năng của hợp đồng thông minh. Nhìn rộng ra hơn, khi các thiết bị IoT (Internet of Things) phát triển và phổ biến hơn nữa, kết hợp với chúng, các hợp đồng thông minh còn có nhiều ứng dụng thực tiễn quan trọng khác trong nền kinh tế: như ngân hàng, bảo hiểm, cho thuê bất động sản, thuê xe tự lái, logistic cũng như thương mại quốc tế.


ICO: Lĩnh vực cho thấy ưu thế thống trị của Ethereum


Các hợp đồng thông minh cũng là điểm khác nhau mấu chốt giữa Bitcoin và Ethereum. Trong khi Bitcoin tập trung vào việc xử lý các giao dịch nhằm dịch chuyển đồng tiền mã hóa này để phát tán trong mạng lưới như một loại tiền tệ, Ethereum lại nghiêng về việc tạo ra một nền tảng giao dịch dựa trên các hợp đồng thông minh.


Giải ngố về Ethereum: Tại sao sinh sau đẻ muộn nhưng Ethereum lại được đánh giá cao đến thế?

Một điều cần chú ý rằng, giao thức của Bitcoin cũng có thể được sử dụng để tạo ra các hợp đồng thông minh, tuy nhiên, để đáp ứng các biện pháp bảo mật, ngôn ngữ kịch bản của Bitcoin khá hạn chế và giao thức tạo khối diễn ra rất chậm chạp. Trong khi đó, ngôn ngữ kịch bản của Ethereum cho phép chạy được mã Turing-complete, giúp các nhà phát triển tạo ra những hợp đồng thông minh của riêng mình, với các tập lệnh điện toán rộng lớn hơn.


Ngoài ra, nhờ việc sử dụng cấu trúc lưu trữ dữ liệu phức tạp hơn và giao thức tạo block GHOST protocol, giúp tăng tốc thời gian tạo block trên chuỗi blockchain mà không ảnh hưởng đến khả năng bảo mật của mạng lưới. Chính vì vậy, thời gian giao dịch trên Ethereum nhanh hơn đáng kể khi so với Bitcoin. Trong khi thời gian tạo khối trung bình của Bitcoin là 10 phút, Ethereum chỉ tốn từ 14 đến 15 giây cho một khối.


Chính việc khắc phục được nhiều nhược điểm trong giao thức blockchain của Bitcoin và tầm nhìn về tiềm năng của hợp đồng thông minh, cũng như chiều lòng các nhà phát triển khi cung cấp cho họ các công cụ mạnh mẽ để ứng dụng nền tảng blockchain Ethereum vào trong thực tiễn đã mang lại danh tiếng cũng như giá trị lớn như hiện tại của đồng tiền mã hóa này.



Thị phần các ICO bằng Ethereum vào tháng 6 - 2017.

Thị phần các ICO bằng Ethereum vào tháng 6 - 2017.


Một minh chứng điển hình nhất cho việc ứng dụng giao thức blockchain của Ethereum cho các nhà phát triển là huy động vốn bằng cách phát hành các đồng tiền mã hóa, hay còn gọi là ICO (Initial Coin Offerring).


Mặc dù được ra đời từ sớm, nhưng chỉ từ khi Ethereum ra mắt, hình thức gọi vốn này mới có được các công cụ cần thiết để trở nên phổ biến một cách dễ dàng. Các con số thống kê vào thời điểm này cho thấy sự thống trị của Ethereum với hoạt động ICO lớn đến mức nào.


Theo trang CoinMarketCap, trong tổng số 621 token tiền mã hóa có đến 512 mã token được phát hành trên nền tảng của Ethereum. Không chỉ áp đảo về số lượng, giá trị vốn hóa thị trường của các mã token được ICO trên nền tảng blockchain của Ethereum cũng chiếm đến hơn 90% toàn thị trường (với tổng giá trị khoảng 39 tỷ USD so với 44 tỷ USD tổng thị trường).


Có thể nói, nếu như Bitcoin có được giá trị vốn hóa lớn đến như hiện nay nhờ vào “Thiên thời” khi là người đi đầu của cuộc cách mạng blockchain, Ethereum đã nắm được “Nhân hòa” khi thu hút được đông đảo các nhà phát triển khai thác thành quả của cuộc cách mạng này nhằm thay đổi căn bản cách chúng ta vận động trong nền kinh tế.



TON - đồng tiền mã hóa của Telegram, được dự báo là ICO lớn nhất trong lịch sử có gì ưu việt hơn cả Bitcoin hay Ethereum?







Giai ngo ve Ethereum: Tai sao sinh sau de muon nhung Ethereum lai duoc danh gia cao den the?


Nho chieu long cac nha phat trien khi tap trung khai thac uu the cua nen tang blockchain thong qua cac hop dong thong minh, Ethereum da qua mat hang loat cac dong tien ra doi sau Bitcoin de chiem lay vi tri thu hai trong the gioi tien ma hoa.


Sau mot nam tang truong bung no, gia tri von hoa cua thi truong tien ma hoa da tang vot tu muc hon 17 ty USD vao dau nam 2017 len den hon 460 ty USD o thoi diem hien tai. Dung dau bang xep hang do van la Bitcoin, dong tien ma hoa dau tien voi tuoi doi lau nhat va co gia tri von hoa chiem den 40% quy mo toan thi truong.


Trong khi do, du bi bo xa phia sau, nhung Ethereum van la dong tien ma hoa co gia tri von hoa lon thu hai thi truong toan cau. Nhung dieu dang ngac nhien hon ca khi Ethereum van co tuoi doi con kha “tre”, khi moi duoc de xuat tu cuoi nam 2013 va ra mat vao nam 2015, trong khi mot dong tien noi tieng khac ra mat sau Bitcoin (tu nam 2009) nhu LiteCoin (tu nam 2011) hay nhieu dong tien ma hoa khac deu khong co duoc danh tieng va gia tri lon den nhu vay.


Giai ngo ve Ethereum: Tai sao sinh sau de muon nhung Ethereum lai duoc danh gia cao den the?

Cung la tien ma hoa, nhung Ethereum (hay Ether) co gi khac biet so voi Bitcoin cung nhu voi cac dong tien ma hoa khac, de no co the noi len tro thanh mot the luc dang ke tren thi truong tien ma hoa nhu hien nay?


Mo rong kha nang ung dung cua blockchain


De hieu duoc tai sao Ethereum lai nhan duoc su chu y lon den vay tu cong dong nhung nguoi ham mo tien ma hoa, chung ta can quay nguoc lai nguyen nhan ra doi Ethereum. Nho song hanh cung voi Bitcoin, nen tang blockchain cung nhanh chong tro nen noi tieng nho kha nang xac thuc cac giao dich xay ra trong mang luoi. Chinh vi kha nang xac thuc nay, cac thanh vien trong mang luoi co the chuyen giao gia tri cho nhau thong qua Bitcoin – mot dong tien ma hoa vo hinh.


The nhung, khai sinh ra tien dien tu lai khong han la ung dung quan trong nhat cua blockchain. Tiem nang cua nen tang nay co the lon den muc thay doi cach chung ta van hanh ca nen kinh te, chu khong chi la mot loai tien te de dau co. Va do cung la tam nhin cua Vitalik Buterin, nguoi khai sinh ra Ethereum.



Vitalik Buterin, nha sang lap cua Ethereum.

Vitalik Buterin, nha sang lap cua Ethereum.


Anh cho rang, blockchain la nen tang thich hop de xay dung nen cac ung dung phi tap trung voi tiem nang to lon hon nhieu so voi chi gioi han trong mot loai tien te nhu Bitcoin hien tai. De mo rong kha nang ung dung cua minh, Buterin chi ra rang Bitcoin can mot ngon ngu kich ban (scripting language: ngon ngu lap trinh de viet nen cac chuong trinh co the thuc thi thong qua loi goi tac vu thay vi phai bien dich lai) tong quat hon de cac nha phat trien co the tu viet nen cac chuong trinh cua rieng minh.


Tuy nhien, Buterin lai khong tim duoc tieng noi dong thuan tu cong dong phat trien Bitcoin, vi vay vao cuoi nam 2013, anh da de xuat nen mot nen tang blockchain moi, voi ngon ngu kich ban tong quat hon de thay the cho ngon ngu kich ban han che cua Bitcoin (von chi ho tro hang tram hoac mot vai tac vu nhat dinh). Dieu nay cho phep cac nha phat trien co the mo rong them cac ung dung moi cho nen tang blockchain.


Hop dong thong minh voi tiem nang ung dung con lon hon ca tien ma hoa


Qua that, ben canh khai sinh ra tien ma hoa, cac nen tang blockchain con giup mot cong nghe rat quan trong khac da tro thanh hien thuc: do la hop dong thong minh (smart contract). Ve mat ly thuyet, mot hop dong thong minh cung tuong tu nhu hop dong giay thong thuong, la thu giup ban trao doi tien, tai san hay bat cu thu gi co gia tri voi ben khac, mot cach minh bach ma khong can co su xac thuc tu cac ben thu ba.


Vi du nhu khi ban mua mot ung dung tren cho ung dung Play Store cua Android. Tren thuc te, ban khong the truc tiep chuyen so tien minh dang co toi thanh toan cho nha cung cap ung dung de mua no, khi khong co gi dam bao khi ban chuyen tien, nha cung cap se gui ung dung cho ban cung nhu khong ai dam bao cho nha cung cap rang, sau khi ho gui ung dung, ban se thanh toan cho ho.


Do vay, ban se phai dua vao cac nha cung cap dich vu thanh toan nhu PayPal, he thong the thanh toan VISA, MasterCard, hoac tham chi cac nha mang vien thong nhu Viettel, de xac nhan rang ban da chuyen tien cua minh den nha cung cap ung dung, va lai can ca nhung nha van hanh cho ung dung nhu Google va Apple de xac nhan viec thanh toan va dua ung dung den cho ban. Tat nhien, ca ban va nha cung cap ung dung se phai tra phi cho cac dich vu nay.


Nhung neu ca ban va nha cung cap do deu nam trong mot mang luoi blockchain, hai ben co the lap nen mot hop dong thong minh voi cac dieu khoan duoc so hoa bang phan mem. Khi cac dieu khoan so hoa do (hay du lieu dau vao) duoc thoa man, hop dong tu dong duoc thuc thi. Vi du nhu khi ban gui cho nha cung cap mot so tien theo nhu dieu kien tren hop dong, cac thuat toan tren do se tu dong gui ung dung cho ban ma khong can co su can thiep cua ben thu ba.



Cac hop dong thong minh giup loai bo cac khau trung gian giua hai ben.

Cac hop dong thong minh giup loai bo cac khau trung gian giua hai ben.


Voi hop dong thong minh, tai san va cac dieu khoan tren hop dong se duoc ma hoa (bang ma hoa bam hash) va chuyen vao mang luoi blockchain. Nho tinh phi tap trung cua nen tang blockchain, cac hop dong nay se duoc luu giu an toan trong mang luoi, cung nhu ngan chan kha nang hack va thay doi cac dieu khoan cua hop dong do. Vi vay, chung se duoc dam bao ve kha nang thuc thi khi cac dieu khoan duoc dap ung.


Chinh vi kha nang dam bao thuc thi nay nen cac hop dong thong minh con duoc so sanh voi cac may ban hang tu dong: Ban nop du tien vao may va an nut mua lon Coca, cac dieu khoan hop dong duoc dap ung, may ban hang se tha lon Coca ra cho ban. Neu ban khong nop du tien, cac dieu khoan hop dong khong duoc dap ung, may ban hang se khong nha lon Coca ra cho ban.


Ben tren chi la cac vi du don gian ve tiem nang cua hop dong thong minh. Nhin rong ra hon, khi cac thiet bi IoT (Internet of Things) phat trien va pho bien hon nua, ket hop voi chung, cac hop dong thong minh con co nhieu ung dung thuc tien quan trong khac trong nen kinh te: nhu ngan hang, bao hiem, cho thue bat dong san, thue xe tu lai, logistic cung nhu thuong mai quoc te.


ICO: Linh vuc cho thay uu the thong tri cua Ethereum


Cac hop dong thong minh cung la diem khac nhau mau chot giua Bitcoin va Ethereum. Trong khi Bitcoin tap trung vao viec xu ly cac giao dich nham dich chuyen dong tien ma hoa nay de phat tan trong mang luoi nhu mot loai tien te, Ethereum lai nghieng ve viec tao ra mot nen tang giao dich dua tren cac hop dong thong minh.


Giai ngo ve Ethereum: Tai sao sinh sau de muon nhung Ethereum lai duoc danh gia cao den the?

Mot dieu can chu y rang, giao thuc cua Bitcoin cung co the duoc su dung de tao ra cac hop dong thong minh, tuy nhien, de dap ung cac bien phap bao mat, ngon ngu kich ban cua Bitcoin kha han che va giao thuc tao khoi dien ra rat cham chap. Trong khi do, ngon ngu kich ban cua Ethereum cho phep chay duoc ma Turing-complete, giup cac nha phat trien tao ra nhung hop dong thong minh cua rieng minh, voi cac tap lenh dien toan rong lon hon.


Ngoai ra, nho viec su dung cau truc luu tru du lieu phuc tap hon va giao thuc tao block GHOST protocol, giup tang toc thoi gian tao block tren chuoi blockchain ma khong anh huong den kha nang bao mat cua mang luoi. Chinh vi vay, thoi gian giao dich tren Ethereum nhanh hon dang ke khi so voi Bitcoin. Trong khi thoi gian tao khoi trung binh cua Bitcoin la 10 phut, Ethereum chi ton tu 14 den 15 giay cho mot khoi.


Chinh viec khac phuc duoc nhieu nhuoc diem trong giao thuc blockchain cua Bitcoin va tam nhin ve tiem nang cua hop dong thong minh, cung nhu chieu long cac nha phat trien khi cung cap cho ho cac cong cu manh me de ung dung nen tang blockchain Ethereum vao trong thuc tien da mang lai danh tieng cung nhu gia tri lon nhu hien tai cua dong tien ma hoa nay.



Thi phan cac ICO bang Ethereum vao thang 6 - 2017.

Thi phan cac ICO bang Ethereum vao thang 6 - 2017.


Mot minh chung dien hinh nhat cho viec ung dung giao thuc blockchain cua Ethereum cho cac nha phat trien la huy dong von bang cach phat hanh cac dong tien ma hoa, hay con goi la ICO (Initial Coin Offerring).


Mac du duoc ra doi tu som, nhung chi tu khi Ethereum ra mat, hinh thuc goi von nay moi co duoc cac cong cu can thiet de tro nen pho bien mot cach de dang. Cac con so thong ke vao thoi diem nay cho thay su thong tri cua Ethereum voi hoat dong ICO lon den muc nao.


Theo trang CoinMarketCap, trong tong so 621 token tien ma hoa co den 512 ma token duoc phat hanh tren nen tang cua Ethereum. Khong chi ap dao ve so luong, gia tri von hoa thi truong cua cac ma token duoc ICO tren nen tang blockchain cua Ethereum cung chiem den hon 90% toan thi truong (voi tong gia tri khoang 39 ty USD so voi 44 ty USD tong thi truong).


Co the noi, neu nhu Bitcoin co duoc gia tri von hoa lon den nhu hien nay nho vao “Thien thoi” khi la nguoi di dau cua cuoc cach mang blockchain, Ethereum da nam duoc “Nhan hoa” khi thu hut duoc dong dao cac nha phat trien khai thac thanh qua cua cuoc cach mang nay nham thay doi can ban cach chung ta van dong trong nen kinh te.



TON - dong tien ma hoa cua Telegram, duoc du bao la ICO lon nhat trong lich su co gi uu viet hon ca Bitcoin hay Ethereum?

Giải ngố về Ethereum: Tại sao sinh sau đẻ muộn nhưng Ethereum lại được đánh giá cao đến thế?

Nhờ chiều lòng các nhà phát triển khi tập trung khai thác ưu thế của nền tảng blockchain thông qua các hợp đồng thông minh, Ethereum đã qua mặt hàng loạt các đồng tiền ra đời sau Bitcoin để chiếm lấy vị trí thứ hai trong thế giới tiền mã hóa.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá